تبارك و تعالى است . بدون شك ، اين معرفت ، تأثير بسزايى روى اعمال انسان خواهد داشت . ريشهء هر معصيت و تخلف از فرامين الهى در نقصان معرفت است ؛ چراكه ممكن نيست شخصى معرفت كامل داشته باشد ، ولى در عين حال از دستورات خداوند تبارك و تعالى سرپيچى كند . معرفت كامل با تقوا و اطاعت كامل توأم خواهد بود ؛ به عنوان مثال ، ائمهء اطهارعليهم السلام ، كه از مقامات بسيار بلندى در معرفت خداوند متعال برخوردارند ، با دنيا به صورتى برخورد مىكردند كه گويى « لَوْ لَا الْآجَالُ الَّتِى كُتِبَتْ عَلَيْهِمْ لَمْ تَسْتَقِرَّ أَرْوَاحُهُمْ فِى أَجْسَادِهِمْ » « 1 » ، اگر مهلت‌هايى كه خداوند براى آنان نوشته است نبود ، روحشان حاضر نبود لحظه‌اى در اين جسم باقى بماند ، آنان به عالَم ديگرى توجه داشتند و در جملات خود مكرر مىفرمودند : « خدايا ! كى از اين تن خاكى جدا مىشويم و به تو ملحق شده و به لقاى تو مىرسيم » . معرفت خداوند يك امر اساسى است كه همه به‌ويژه روحانيت بايد در اين رابطه سعى و تلاش بيشترى داشته باشيم . مبادا اعمال ما حاكى از اين باشد كه مبدء

--> ( 1 ) . رُوِى أَنَّ صَاحِباً لِأَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ ( ع ) يُقَالُ لَهُ هَمَّامٌ كَانَ رَجُلًا عَابِداً فَقَالَ لَهُ : يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ ! صِفْ لِى الْمُتَّقِينَ حَتَّى كَأَنِّى أَنْظُرُ إِلَيْهِم . . . ثُمَّ قَالَ ( ع ) أَمَّا بَعْد : . . . . ( نهج البلاغهء ، 193 ، ص 303 ) يكى از ياران پرهيزكار حضرت به نام همّام گفت : اى اميرمؤمنان ! پرهيزكاران را براى من آنچنان وصف كن كه گويى آنان را با چشم مىنگرم . . . ، سپس حضرت فرمودند : . . . قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ( ص ) : مَنْ عَرَفَ اللَّهَ وَ عَظَّمَهُ مَنَعَ فَاهُ مِنَ الْكَلَامِ وَ بَطْنَهُ مِنَ الطَّعَامِ وَ عَنَّى نَفْسَهُ بِالصِّيَامِ وَ الْقِيَامِ قَالُوا : بِآبَائِنَا وَ أُمَّهَاتِنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَؤُلَاءِ أَوْلِيَاءُ اللَّهِ قَالَ : إِنَّ أَوْلِيَاءَ اللَّهِ سَكَتُوا فَكَانَ سُكُوتُهُمْ ذِكْراً وَ نَظَرُوا فَكَانَ نَظَرُهُمْ عِبْرَهءً وَ نَطَقُوا فَكَانَ نُطْقُهُمْ حِكْمَهءً وَ مَشَوْا فَكَانَ مَشْيُهُمْ بَيْنَ النَّاسِ بَرَكَهءً لَوْ لَا الْآجَالُ الَّتِى كُتِبَتْ عَلَيْهِمْ لَمْ تَسْتَقِرَّ أَرْوَاحُهُمْ فِى أَجْسَادِهِمْ خَوْفاً مِنَ الْعَذَابِ وَ شَوْقاً إِلَى الثَّوَاب . ( أمالى الصدوق ، المجلس الثانى و الثمانون ، ص 553 ) رسول اكرم ( ص ) فرمود : هر كس خداوند را شناخت و او را بزرگ دانست زبان خود را از سخن و شكمش را از طعام نگه مىدارد و به روزه و نماز و پرستش روى مىآورد . گفتند : يا رسول اللَّه ! پدران و مادرانمان به فدايت اين‌ها اولياى خداوند هستند . فرمود : اولياى خداوند سكوت مىكنند ؛ اما سكوتشان تفكر است و سخن مىگويند در حالى كه سخنشان ذكر خداوند است ، نظر آنان از روى عبرت و پند و سخنشان حكمت و دانش است ميان مردم راه مىروند ؛ ولى مردم از ايشان بركت مىجويند ، اگر نه اين بود كه براى آنان سرآمدى معيّن شده بود ، هر آينه روح آنان از ترس عذاب و شوق ثواب از بدن مفارقت مىكرد .